 |
DİŞ GICIRDATMA (BRUXIZM)
Bruksizm (diş gıcırdatma) genellikle uyku esnasında oluşan güçlü
çene hareketlerinin neden olduğu çeneleri sıkma, dişleri gıcırdatma
olayıdır. Toplumumuzda sık rastlanır. Genellikle bu alışkanlığa
sahip bireyler bundan habersizdir.
Diş gıcırdatmanın sebepleri nelerdir?
Bruksizmin (diş gıcırdatması) oluş nedenleri hakkında çeşitli
görüşler vardır. Bazı araştırmacılar buruksizmin dişler arasındaki
kapanış ilişkisinin bozulmasından kaynaklandığını, bazıları santral
sinir sistemindeki bir hastalığın neden olduğunu bazı araştırmacılar
da bu iki nedeni de kapsayan çok yönlü bir problem olduğunu ileri
sürmektedirler.
Duygusal stresler (Herkes stresin bruksizmin nedenleri arasında en
önemli faktör olduğu konusunda fikir birliği içerisindedir.
Vücudumuzda stres belirtilerini ilk olarak gördüğümüz yer ağız
dokularıdır. Stres bruksizmin hem oluş nedeni hem de olayın
şiddetini artıran en önemli faktör olarak belirlenmiştir.)
Aşırı sinirli, hassas, titiz bir yapıya sahip olmak
Malokluzyon (dişlerin diziliş ve sıralanışındaki bozukluklar) |
|
Diş gıcırdatması sonucu ağız ve dokularında ne
tür rahatsızlıklar oluşur ve belirtileri nelerdir?
Dişlerin çiğneyici yüzünde oluşan aşınma: Dişlerin birbirleri ile
sürtünmesi sonucunda oluşan aşınma tüm dişleri kapsayabilirse de
özellikle ön dişlerde daha etkilidir.
Dişlerde kırılma: Dişleri sıkma ve gıcırdatma sonucunda ön dişlerin
köşelerinde arka dişlerin çıkıntılı kısımlarında mikro çatlaklar
oluşur. Röntgen ile saptanamayan bu çatlaklar zamanla büyüyerek
dişlerin kırılmasına neden olur.
Dişlerde aşırı hassasiyet: Genellikle soğuğa karşı hassasiyet
gelişir. Ani diş sızlamaları başlar. Diş etinin geriye çekilmesi ve
genellikle bununla birlikte oluşan dişin boynunda diş eti hizasında
oluşan çentik şeklindeki aşınmalar: Bu durumun oluşmasına neden
olarak ilerleyen yaşa bağlı diş eti çekilmesi ya da aşırı baskı
uygulanarak yapılan diş fırçalama gösteriliyorsa da , bruksizm
hastalığının dişlerde bu gibi oluşumlara neden olduğu bilinmelidir.
Dişlerde sallanma: Yıllar süren gıcırdatma sonucu dişler gevşeyerek
sallanmaya başlar. Aşırı basınç dişleri saran kemik desteğinin
kaybolmasına neden olur. Bu durumu telafi etmek için dişlerin
kökleri hizasında ekstra kemik çıkıntıları gelişir.
Yanaklarda iritasyon (tahriş): Özellikle dişleri birbirlerine temas
ettikleri kapanış çizgisi hizasında, yanağın iç kısmında çizgi ya da
kabartı şeklinde fibröz bir oluşum meydana gelir. Bu oluşum nedeni
ile sıklıkla "yanak ısırma" olayı ile karşılaşılır.
Kas ağrısı: Özellikle şakak ve yanak bölgesindeki kasların aşırı
çalışması bu bölgelerde kas ağrısına neden olur.
Baş ağrısı: yukarıda belirtilen kas ağrısı zaman zaman baş ağrısı
şeklinde kendini gösterir.
Çene ekleminde ağrı: Çene eklemine aşırı yüklenilme nedeni ile
eklemde ağrı, çıtırtı ve kenetlenme olabilmektedir.
Bu belirtiler diş gıcırdatmasının hemen başlangıcından itibaren
ortaya çıkmaz. Olayın şiddetine ve süresine göre bazen yıllar sonra
görülebilmektedir. Çoğunlukla belirtilerin tümü birden olmayabilir.
Bazen çok az belirti gösterebilir.
Tedavi
Tedavinin amacı dişlerde çene ekleminde oluşabilecek kalıcı
zararları önlemek ve ağrıyı ortadan kaldırmaktır
Diş hekimi tarafından uygulanan, uyku sırasında dişlerin birbirleri
ile temasını engellemek amacı ile alt ve üst çene dişlerinin arasına
yerleştirilerek kullanılan "gece koruyucuları", diş gıcırdatması
semptomatik tedavisinde kullanılan en önemli araçtır. Ancak gece
koruyucularının çoğunlukla tek başlarına yeterli olamayabilmektedir.
Bu nedenle hastalığın sergilediği tabloya göre gece koruyucularının
yanında bazı ek tedavilerinde uygulanması gerekmektedir:
* Stres terapisi,
* Rahat uyumayı sağlayıcı önlemler,
* Kas gevşetici ilaç uygulaması,
* Hatalı yapılmış diş dolgusu ve kaplamaların yenilenmesi,
* Eksik olan dişlerin yerine koyulabilmesi için protez uygulamaları.
Kaynak: http://www.colgate.com.tr |
